Monday, 18 December 2017 21:31

Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος

Written by

Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος ήταν η πιο εκτεταμένη γεωγραφικά και δαπανηρή σε πλουτοπαραγωγικούς πόρους ένοπλη σύγκρουση στην Ιστορία της ανθρωπότητας, στον οποίο είχε εμπλακεί η πλειοψηφία των εχθρών, που πάλευαν ταυτόχρονα σε διάφορα σημαντικά θέατρα πολέμου, και που κόστισε περίπου 55.500.000 ζωές. Άρχισε στις 7 Ιουλίου 1937 στην Ασία και στη 1 Σεπτεμβρίου 1939 στην Ευρώπη και τελείωσε στις 15 Αυγούστου 1945.
Η σύρραξη αυτή, που είναι οπωσδήποτε η πιο φονική στην Ιστορία της ανθρωπότητας, δεν ήταν δυνατό να μην αφήσει βαθιά τα ίχνη της. Κατά τον πόλεμο οι αντίπαλοι κινητοποίησαν συνολικά περίπου 100.000.000 άντρες, από τους οποίους μεγάλο ποσοστό έμειναν νεκροί ή ανάπηροι στα πεδία των μαχών. Οι νεκροί και τραυματίες του άμαχου πληθυσμού φτάνουν σε εντυπωσιακούς αριθμούς, εφόσον μόνον από τους βομβαρδισμούς υπολογίστηκε ότι τα θύματα έφτασαν το 1.500.000.
Με το τέλος του πολέμου άρχισε ο Ψυχρός Πόλεμος εξαιτίας της γιγάντωσης της Σοβιετικής Ένωσης, ενώ η Γαλλία και η Μεγάλη Βρετανία παρότι νικήτριες, έχασαν το μεγαλύτερο μέρος των αποικιών τους. Τέλος, από τον πόλεμο αυτό αναδείχτηκαν ως υπερδυνάμεις οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση.  

 

Τα αίτια και οι αφορμές

Μετά τη λήξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, οι νικητές επέβαλαν με την Συνθήκη των Βερσαλλιών στην ηττημένη Γερμανία σκληρότατους όρους με σκοπό να την γονατίσουν οικονομικά. Οι πολεμικές επανορθώσεις που επιβλήθηκαν στην Γερμανία ήταν τόσο υπέρογκες που δημιούργησαν ένα κύμα αντιδράσεων στον Γερμανικό λαό που πάντα πίστευε ότι δεν έχασε πραγματικά τον πόλεμο αλλά «προδόθηκε».
Παράλληλα, ο κόσμος βρισκόταν σε μία οικονομική κρίση που ξεκίνησε με την κατάρρευση του χρηματιστηρίου της Νέας Υόρκης, η οποία ακολουθήθηκε από μια ταχεία κάμψη της παραγωγής, απασχόλησης και εξωτερικού εμπορίου των ΗΠΑ. Αλυσιδωτά οι επιπτώσεις ήταν σημαντικές. Το Ηνωμένο Βασίλειο θέσπισε στη διάσκεψη της Οττάβας το σύστημα της προτίμησης στο εμπόριο με κράτη της Κοινοπολιτείας της, ενώ η φασιστική Ιταλία εφάρμοσε αυστηρούς έλεγχους στην παραγωγή και προχώρησε στην στρατιωτικοποίηση της χώρας.
Η απελπισία από την οικονομική κρίση και το αίσθημα ότι οι Γερμανοί δεν είχαν όλα αυτά που δικαιούνταν, οδήγησαν σε μια έξαρση του εθνικισμού και διευκόλυναν την άνοδο στην εξουσία του Εθνικοσοσιαλιστικού κόμματος με αρχηγό τον Αδόλφο Χίτλερ. Η πολιτική του Χίτλερ ήταν να αναδημιουργήσει τη Γερμανία αποκτώντας τον αναγκαίο «ζωτικό χώρο» και να κάνει ένα «ξεκαθάρισμα λογαριασμών» με όλους εκείνους που θεωρούσε ότι είχαν φέρει τη χώρα σε κακή κατάσταση. Το τελευταίο, πέρα από την Γαλλία, περιλάμβανε και τους Εβραίους και ήταν και βασικό όπλο του αντισημιτισμού του.
Μετά τη δολοφονία του αυστριακού Καγκελάριου, Ένγκελμπερτ Ντόλφους,  εξερράγη στην Αυστρία φιλοχιτλερικό κίνημα, και οι κινήσεις του γερμανικού στρατού δημιούργησαν υπόνοιες για ετοιμασίες επέμβασης στην Αυστρία, που ματαιώθηκε από μια ιταλική κινητοποίηση.
Σε αντίδραση προς την γερμανική επεκτατικότητα, η Γαλλία μέσω του υπουργού της των Εξωτερικών, Λουί Μπαρτού, προσπάθησε να συνασπίσει όλα τα μέρη των οποίων τα συμφέροντα κινδύνευαν από την αναβίωση της γερμανικής ισχύος.
Μετά τη δολοφονία του, ο διάδοχός του, Πιέρ Λαβάλ, προσανατολίστηκε σε μία τετραμερή συμφωνία μεταξύ Γαλλίας, Γερμανίας, Μεγάλης Βρετανίας και Ιταλίας. Αυτό όμως ευνοούσε τα ιταλικά σχέδια για επίθεση κατά της Αιθιοπίας. Ο ηγέτης της Ιταλίας, Μουσολίνι, πέτυχε γαλλοϊταλική συμφωνία που του έδινε ελευθερία δράσης στην Αιθιοπία.
Η Ιαπωνία από τα τέλη του 19ου αιώνα είχε ξεκινήσει μια επέκταση βασισμένη στην εκβιομηχάνιση και τον εκσυγχρονισμό της. Το 1905 νίκησε τη Ρωσία  και το 1910  κατέλαβε την Κορέα και την έκανε αποικία της. Η πορεία εκδημοκρατισμού της χώρας ανακόπηκε τη δεκαετία του 1930 από την οικονομική κρίση η οποία ανέδειξε πολλούς στρατιωτικούς ηγέτες που ανέλαβαν τον έλεγχο της χώρας στο όνομα του Αυτοκράτορα Χιροχίτο.
Το 1931  η Ιαπωνία εισέβαλε στην Εσωτερική Μαντζουρία και το 1937  έκανε μία νέα εισβολή κατακτώντας και την υπόλοιπη περιοχή. Γι' αυτό το λόγο πολλοί μελετητές θεωρούν έναρξη του Β' Παγκόσμιου Πόλεμου το 1936/37.


Η συμμετοχή της Ελλάδας

Μετά την κατάληψη της Αλβανίας το 1939, η Ιταλία έδειξε επιθετικές διαθέσεις προς την Ελλάδα.  Πρώτο δείγμα ο τορπιλισμός της «Έλλης» στις 15 Αυγούστου του 1940. Στη συνέχεια η ιταλική πλευρά απέστειλε τελεσίγραφο προς την Ελλάδα (28 Οκτωβρίου 1940) ζητώντας την ελεύθερη δίοδο των στρατευμάτων της από το έδαφος της Ελλάδας.
Με την υπερήφανη αρνητική απάντηση του Έλληνα Πρωθυπουργού, Ιωάννη Μεταξά, προς τον Ιταλό Πρέσβη, που στις 3 το πρωί, χτύπησε την πόρτα του σπιτιού του, άρχισε ο Ελληνοϊταλικός πόλεμος που κράτησε 216 μέρες ( 28 Οκτωβρίου 1940 – 31 Μαΐου 1941) και διαιρείται σε 3 περιόδους:
-28 Οκτωβρίου 1940 – 13 Νοεμβρίου 1940: απώθηση των Ιταλών εισβολέων.
-14 Νοεμβρίου 1940 – 28 Δεκεμβρίου 1940: επίθεση κατά των Ιταλών και απώθησή τους στη Β. Ήπειρο.
-29 Δεκεμβρίου 1940 – 5 Απριλίου 1941: απώθηση της «εαρινής επίθεσης» και συντριβή των Ιταλών.
Η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα που αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει τους στρατούς τεσσάρων χωρών, Αλβανίας, Ιταλίας, Γερμανίας, και Βουλγαρίας, ταυτόχρονα. Οι νεκροί Έλληνες στρατιώτες ανήλθαν κατά τη διάρκεια των διακοσίων δεκαεννέα ημερών αντίστασης στους 13.676.
Συνολικές απώλειες (εκτελέσεις, κακουχίες, μάχες) σε ποσοστό επί του πληθυσμού: Ελλάδα 10% (750.000), Σοβιετική Ένωση 2,8%, Ολλανδία 2,2%, Γαλλία 2%, Πολωνία  1,8%, Γιουγκοσλαβία 1,7%, Βέλγιο 1,5% .

 

«Ιστορία Σμιλευμένη σε Μάρμαρο»
Ρένα Τριανταφυλλίδου
Έκδοση Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δράμας
Δράμα 2010

 

ΔΗΜΟΣ ΔΡΑΜΑΣ

1. ΙΣΤΟΡΙΑ

2. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3. ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

ΔΗΜΟΣ ΔΟΞΑΤΟΥ

1. ΙΣΤΟΡΙΑ

2. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3. ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

ΔΗΜΟΣ ΠΑΡΑΝΕΣΤΙΟΥ

1. ΙΣΤΟΡΙΑ

2. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3. ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

ΔΗΜΟΣ ΠΡΟΣΟΤΣΑΝΗΣ

1. ΙΣΤΟΡΙΑ

2. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3. ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

ΔΗΜΟΣ Κ. ΝΕΥΡΟΚΟΠΙΟΥ

1. ΙΣΤΟΡΙΑ

2. ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3. ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

koutsiana banner

© 2018 Destanea. All Rights Reserved. ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ: ΡΕΝΑ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΟΥ | ΑΙΓΑΙΟΥ 4 ΔΡΑΜΑ, 66100 | 6932416400 - eirtrian@otenet.gr